İyi bir özgeçmiş puanı, onu veren araca göre değişir

Bir özgeçmişe 85 puan ver, Resume Worded buna iyi der: Tarayıcı sayfasında “İyi bir puan 85 ve üzeridir, ideali 90 ve üzeridir” yazıyor. Rezi aynı 85’i orta bandına koyuyor, yani “Sağlam bir temelin var ama birkaç iyileştirme fark yaratabilir” diyen banda. Bowling Green State University’nin, öğrencilerine sunduğu bir özgeçmiş aracı olan VMock için hazırladığı sayfada 85, sarı bölgenin en üst noktası; yeşile bir puan uzak. St. Lawrence University’nin aynı araç için hazırladığı sayfa ise hedefi yeni bir özgeçmiş oluşturma adımlarında “86 ya da üzeri”, bir özgeçmiş yükleme adımlarında “85 ya da üzeri” olarak koyuyor. Bu sayfaların hepsi İngilizce; alıntılar bizim çevirimiz.

Yani “iyi bir özgeçmiş puanı kaçtır?” sorusunun bir araçtan ötekine taşınabilecek bir cevabı yok ve Resume Worded bunu kendi sayfasında söylüyor: “Diğer kontrol araçları farklı ölçekler kullanır, bu yüzden puanları yalnızca aynı araç içinde karşılaştır.” Aşağıda her aracın kendi sayısı hakkında söylediklerini yan yana koyuyor, ardından bu sayıların neleri dışarıda bıraktığına bakıyoruz.

Tablodaki altı sayıdan biri bizim. Bir özgeçmişi yazılırken puanlayan özgeçmiş oluşturucumuzdan geliyor; yani bu karşılaştırmada çıkarı olan taraflardan biriyiz. Bu puan hakkında anlattıklarımız oluşturucunun kodundan geliyor. Diğer araçları ise üreticilerinin sayfalarından ve iki üniversitenin sayfalarından aktarıyoruz; hepsini 31 Ekim 2026’da okuduk.

Altı ölçekte bir 85

Diğer araçlarda hiçbir özgeçmiş denemedik. Onlarla ilgili her hücre, kaynaklardaki bir sayfanın söylediğini tekrarlıyor.

Araç	Üreticisine göre sayının ölçtüğü	Üreticisinin iyi dediği	85’in düştüğü yer
Jobscan	Özgeçmişin, senin girdiğin tek bir iş tanımıyla ne kadar örtüştüğü	“en az %75 eşleşme oranı”	Hedefin üstünde, ama başka bir ölçüde
Resume Worded	0’dan 100’e bir ölçekte “30’dan fazla kontrol”	“85 ve üzeri, ideali 90 ve üzeri”	İyi
Rezi	Beş alan: Content, Format, Optimization, Best Practices ve Application Ready (içerik, biçim, optimizasyon, iyi uygulamalar ve başvuruya hazır olma)	90+: “durumun güçlü ve başvurmaya hazırsın”	50 ile 89 arasındaki bant
Enhancv	Özgeçmişin ne kadarını ayrıştırabildiği ve kontrol aracının bulduğu sorunlar	“80’in üstü”, “çoğunlukla iyi” demek	Çoğunlukla iyi
VMock, bir üniversitenin sayfasında	0 ile 100 arasında, “3 temel modüle göre hesaplanan” bir puan	Yeşil bölge (Green Zone), 86 ile 100 arası	Sarı bölge (Yellow Zone), 33 ile 85 arası
Bizim oluşturucumuz	Üç parça: ayrıştırma, içerik ve eksiksizlik	Hazır, 85 ve üzeri	Hazır, en alt noktasında

VMock satırı VMock’un kendisinden değil, bir üniversitenin anlatımından geliyor. St. Lawrence’ın sayfası da aynı aracı kullanan üniversitelerin bile hedefi bir puan farkla ifade edebildiğini gösteriyor. Okuduğumuz kontrol aracı sayfalarının hiçbiri, puanının her parçasının ne kadar ağırlık taşıdığına dair bir sayı vermiyor. Rezi beş alan sayıyor, Resume Worded kontrollerini dört gruba ayırıyor, Enhancv de iki etken adı veriyor; ama her birinin toplama ne kadar katkı yaptığı bu sayfalarda yayımlanmıyor.

Eşleşme oranı başka bir sayı

Jobscan’in rakamı ötekilerden farklı bir soruyu cevaplıyor. Kullanım kılavuzu (tutorial), eşleşme oranını “özgeçmişinin ne kadar “iyi” olduğuna not veren diğer araçlar” ile karşılaştırıyor ve kendi puanı için şunu söylüyor: “aslında işle ne kadar örtüştüğünü sana söyler”. Kılavuz, oranın neye dayandığını öncelik sırasıyla sayıyor: teknik beceriler (hard skills), eğitim düzeyi (yalnızca ilan lisansüstü bir derece istediğinde), iş unvanı, sosyal beceriler (soft skills) ve diğer anahtar kelimeler. Ayrıca “Özgeçmişin kelime sayısı ve ölçülebilir sonuçlar eşleşme oranına dâhil edilmez” diyor.

Bu yüzden eşleşme oranı yapıştırdığın her iş ilanıyla değişir; özgeçmiş puanı ise sen özgeçmişi düzenleyene kadar yerinde durur. Bowling Green’in sayfası aynı araç için ikisini yan yana gösteriyor: VMock’un özgeçmiş puanının yeşile çıkması için 86 gerekiyor, bir iş tanımına göre hesaplanan eşleşme puanı ise %68’den itibaren yeşil. Aynı 70 birinde yeşil, ötekinde sarı olur.

Bizim oluşturucumuz da ikisini ayrı tutuyor. İlan karşılaştırması, bir ilanın anahtar kelimelerini listeliyor ve özgeçmişinin bunlardan hangilerini yazdırdığını gösteriyor; bu sayım özgeçmiş puanının parçası değil. Bir anahtar kelimenin özgeçmişte geçtiğine nasıl karar verdiğini, iş ilanındaki anahtar kelimeler üzerine yazımızda anlatıyoruz.

İşverene ne ulaşıyor

Puan satan şirketlerden ikisi, kendi sayfalarında bu sayının işverene ait olmadığını söylüyor. Rezi’nin açıklama sayfası “gerçek ATS sistemleri özgeçmişine resmî bir puan vermez” ve “İşe alım uzmanları ATS puanını görmez” diyor. Enhancv’nin kontrol aracı sayfası ise “ATS puanı diye bir şey yok; puan veren hiçbir çevrim içi araç gerçek bir puan vermiyor” diyor.

Bu, işveren tarafında adayları puanlayan hiçbir şey olmadığı anlamına gelmiyor. Bazı aday takip sistemleri (ATS), adayları işverenin belirlediği kriterlere göre işe alım ekibi için puanlayabilir. Greenhouse’un Talent Matching SSS sayfasına göre bu özellik “aday havuzunu eşleşme kategorilerine (Strong, Good, Partial, Limited ya da Needs manual review gibi) ayırır”, yani güçlü, iyi, kısmi, sınırlı ya da elle inceleme gerekiyor diye. Sayfa, sonuçların “işe alım uzmanlarına ve işe alım yöneticilerine, kendi panellerinde” gittiğini de söylüyor. Bu sonuç işverenin kendi ayarlarına göre ölçülür ve hiçbir kontrol aracı hiç görmediği kriterleri yeniden üretemez. Greenhouse ve Ashby rehberlerimiz her sağlayıcının belgelediklerini alıntılıyor; ayrı bir yazı da %75 ATS ret iddiasının izini en eski kaynaklarına kadar sürüyor.

Puanımız nasıl hesaplanıyor

Özgeçmiş puanımızı, içinde yapay zekâ olmayan düz bir kod hesaplıyor; oluşturucunun içe aktarma özelliği ve yazma yardımı ise yapay zekâ kullanıyor. Aynı metin, aynı ayarlar ve aynı PDF her seferinde aynı sayıyı verir. Her kural, ağırlık ve eşik oluşturucu sayfasında yayımlanıyor; bir kural fikrini bir sayfadan alıyorsa o sayfa da yanında yer alıyor.

Toplam 0 ile 100 arasında ve üç parçadan oluşuyor. Ayrıştırma, yani bir yazılımın iletişim bilgilerini, kayıtları, tarihleri ve başlıkları geri okuyup okuyamadığı, %30 ağırlık taşıyor. İçerik, yani maddelerin ve özetin nasıl yazıldığı, %45. Eksiksizlik, yani okuyanın aradığı bölümlerin yerinde olup olmadığı, %25. Her parça 100’den başlar ve içindeki her başarısız kural için puan kaybeder. İpuçları tavsiyedir ve hiç ağırlık taşımaz. Bantlar şöyle: 85’ten itibaren Hazır, 60 ile 84 arası Az kaldı, 60’ın altı Geliştirilmeli.

Beş kural engelleyicidir ve geri kalanı ne kadar iyi puan alırsa alsın, bunlardan herhangi biri toplamı 49’la sınırlar: ad yok, e-posta yok, lorem ipsum gibi yer tutucu metin, boş bir özgeçmiş ve sayfada hâlâ duran “[X]%” gibi köşeli parantezli bir boşluk. Sonuncusu, doldurulmamış bir boşluğu olan özgeçmiş gönderilmeye hazırmış gibi görünmesin diye var. Oluşturucu sayfası doldurulacak boşluklar kuralını eksiksiz yayımlıyor; yapay zekânın yazdığı maddelerdeki rakamlarla ilgili yazımız da bu boşlukların nereden geldiğini gösteriyor.

Ağırlıklar bizim tercihimiz ve oluşturucu sayfası bunu söylüyor. Bir kariyer merkezi rehberine ya da bir ayrıştırıcı üreticisinin belgelerine bağlantı veren bir kural, fikrin nereden geldiğini gösterir; o kaynağın bizim sayılarımızı onayladığı anlamına gelmez. Bir özgeçmiş için seçtiğin düzey (başlangıç, orta ya da kıdemli) dört kuralı değiştirir; beklenen sayfa sayısı da bunlardan biri. Bazı kurallar İngilizce kelime listelerine dayanır ve başka dildeki bir özgeçmişte atlanır.

Aynı özgeçmişe neden iki sayı verebiliyoruz

Kendi araçlarımızda bile bir özgeçmiş iki ayrı puan gösterebilir ve sebebi, kontrol araçlarını birbirinden ayıran sebeple aynı: Her hesaplamanın elinde ne olduğu. İki kural, yani sayfa sayısı ve bitmiş PDF’teki metnin geri okunması, düzenleyicinin PDF’i çizmesini bekler. Özgeçmişlerinin listesi PDF çizmez ve bu iki kuralı dışarıda bırakır; bu yüzden oradaki sayı düzenleyicidekinden yüksek olabilir. Ücretsiz özgeçmiş kontrolü aracı aynı kuralları, özgeçmişe içe aktarmanın kopyaladığı haliyle uygular. Bir PDF’te yüklediğin dosyanın sayfalarını sayar, geri okumayı ise hiç yapmaz. Oluşturucu sayfası hesabı adım adım açıklıyor.

Kuralların kendisi de zaman zaman değişiyor. Puanı Ekim 2026’da yeniden düzenlediğimizde, bir özgeçmişin sayısı tek kelimesi değişmeden iki yöne de oynayabiliyordu; oluşturucu sayfasında o sürümde nelerin değiştiğini anlatan bir bölüm var. Geçen ayki bir puanla bugünkü bir puan aynı ölçü olmayabilir; bizim oluşturucumuzda da, başka birininkinde de.

Oluşturucu, hesabın olsun ya da olmasın, sen yazarken puanı ve bulgularını gösterir; yalnızca indirmek için ücretsiz bir hesapla kayıt olman istenir.

Kontrol araçları anlaşamadığında

Bir araçta yüksek, ötekinde düşük bir sayı tek başına pek bir şey söylemez. Altındaki bulgular daha çok şey söyler. İki araç da eksik bir telefon numarasını ya da tarihi olmayan bir işi işaretliyorsa, önce onu düzeltmeye değer. Yalnızca bir araç itiraz ediyorsa, kuralı ötekinin paylaşmadığı bir tercih olabilir; araç da sana hangi kural olduğunu söyleyebilmeli.

Bu, bizimki dâhil bu sayfadaki her sayının sınırı. Oluşturucu sayfamız puanın sana söyleyemeyeceklerini listeliyor: özgeçmişin işe uygun olup olmadığını, yazdıklarının doğru olup olmadığını ya da seni bir mülakata götürüp götürmeyeceğini. Kuralları karakterleri, kelimeleri ve tarihleri sayar; karar veren ise hâlâ senin yazdıklarını okuyan bir insan.